Independent

Πρόγραμμα Εκδηλώσεων

ΑρχικήΆρθραΣυνεντεύξειςΣυνέντευξη με την αφηγήτρια παραμυθιών Σύλβια Βενιζελέα

Συνέντευξη με την αφηγήτρια παραμυθιών Σύλβια Βενιζελέα

AddThis Social Bookmark Button

sylvia-1Ανατρέχοντας στο βιογραφικό σας, βλέπουμε ότι έχετε σπουδές και επαγγελματική εμπειρία στο θέατρο.

Εδώ και δέκα χρόνια ασχολείστε επαγγελματικά με την προφορική αφήγηση.Γιατί με αυτή τη μορφή τέχνης;

  Χαίρομαι, που ξεκινάμε με τη λέξη τέχνη, γιατί εγώ έτσι προσεγγίζω επαγγελματικά την αφήγηση, ως μια μορφή τέχνης, και μάλιστα παραστατικής τέχνης, από τη στιγμή που ένας ζωντανός άνθρωπος στέκει με το σώμα και τη φωνή του μπροστά σ'ένα ζωντανό κοινό, σε χρόνο παρόντα. Φυσικά η αφήγηση υπάρχει και στην καθημερινότητα μας, όλοι μας λέμε ιστορίες στις συντροφιές και μακάρι ποτέ να μην σταματήσουμε να το κάνουμε αυτό, αλλά αυτό είναι η "κοινωνική αφήγηση" θα έλεγα,δεν είναι τέχνη,όπως υπάρχει και το "κοινωνικό θέατρο", αλλά είναι εντελώς διαφορετικό από την τέχνη του θεάτρου που αποσκοπεί στην αισθητική απόλαυση και στην διέγερση της φαντασίας,όπως και η τέχνη της αφήγησης και κάθε τέχνη.
  Υπάρχει μια παρανόηση επειδή "θέατρο" και "παραμύθι" έγιναν συνώνυμα του "ψεύτικου", λόγω στρεβλής χρήσης τόσο όμορφων λέξεων, αλλά αυτό συμβαίνει συχνά, κυρίως στην πολιτική "σκηνή".
  Το θέατρο όμως, αντλεί από την αλήθεια και καθρεφτίζει τη φύση, κανείς ηθοποιός δεν μπορεί να στηριχτεί στην "ψευτιά του", μόνο στην "αλήθεια του", αλλιώς δεν κάνει θέατρο, παράγει θεατρινίστικα τερτίπια.Το ίδιο και το παραμύθι, οι μύθοι, οι ιστορίες και η αφήγηση τους.Αν δεν βρεις την αλήθεια τους, αν δεν γνωρίζεις τον αληθινό λόγο που αφηγείσαι, αν δεν δημιουργείς αληθινή σχέση με αυτούς που σε ακούνε και με τον ίδιο σου τον εαυτό την ώρα που αφηγείσαι, όλη η προσπάθεια μένει στον αέρα και καμιά εμπειρία δεν ολοκληρώνεται, ούτε του αφηγητή με την ιστορία, ούτε του αφηγητή με τον ακροατή, ούτε του ακροατή με την ιστορία.
  Στην αφήγηση αγαπώ την αμεσότητα και την απλότητα της,την τεράστια δύναμη που έχει ενώ δεν χρησιμοποιεί κανένα εξωτερικό και φαντασμαγορικό μέσο,τον πλούτο των πηγών και το ανεξάντλητο υλικό που υπάρχει στις ιστορίες των λαών του κόσμου, την δημιουργική διάθεση που προκαλεί και την ελευθερία που προσφέρει.Μου αρέσει να κοιτώ καμιά φορά στα μάτια τον κόσμο ή να αφουγκράζομαι την ανάσα του, να νιώθω ότι ταξιδεύουμε μαζί στην ιστορία.Είναι τέχνη πολύ "κοντινή" η αφήγηση, γι' αυτό δύσκολα μπορείς να κρυφτείς.Συχνά είναι πολύ σημαντικά "αυτά που δεν λες" στην αφήγηση, κι ας είναι τέχνη που στηρίζεται στον προφορικό λόγο.Κλέβοντας τα λόγια του σπουδαίου μυθολόγου Τζόζεφ Κάμπελ θα έλεγα ότι "εκσφενδονίζει το νου προς εκείνο που μπορεί να γίνει γνωστό, αλλά όχι να ειπωθεί.Η μυθολογία είναι η προτελευταία αλήθεια, προτελευταία, επειδή η τελική δεν μπορεί να ειπωθεί με λόγια".Κάπως έτσι συμβαίνει και με τα παραμύθια που είναι ψέμματα, αλλά λένε πάντα την αλήθεια.

sylvia-3-800Σύμπραξη τεσσάρων γυναικών στην παράσταση "Αμάν Χαμάμ".
Πως προέκυψε η συνεργασία αυτή;

'Ηταν φυσική εξέλιξη όλων των προηγούμενων συνεργασιών μας.Είναι η πρώτη δουλειά που συμμετέχουμε και οι τέσσερις μαζί, αλλά η κάθε μια από μας έχει συνεργαστεί με την άλλη σε διαφορετικές παραστάσεις μουσικής ή αφήγησης.Και οι τέσσερις αγαπάμε την παράδοση,εκφραζόμαστε μέσα από αυτήν και αποτελεί έμπνευση μας.Οι καλλιτεχνικοί μας δρόμοι μας περνούν είτε μέσα από την αφήγηση ιστοριών είτε μέσα από τη μουσική και τα τραγούδια που προέρχονται από τις παραδόσεις των λαών.

 -800Πως επιλέξατε το θέμα για το "Αμάν Χαμάμ";

  Τα χαμάμ πάντα με γοήτευαν, η ατμόσφαιρα και η αρχιτεκτονική,αλλά και όσα ένιωθα ότι έκρυβαν και ήταν για μένα ένα μυστήριο,απομεινάρια μιας άλλης εποχής γεμάτα ιστορίες.Προσπαθούσα να φανταστώ αυτές τις ιστορίες κάθε φορά που έβλεπα έναν τέτοιο χώρο.Τα χαμάμ αποτελούν σύμβολα και είναι πολύτιμοι φορείς ιστορικής μνήμης, μιας μνήμης που το κουβάρι της ξετυλίγεται και φτάνει μέχρι τα λουτρά της Μινωικής εποχής.Όταν όμως διάβασα ότι συχνά μέσα στα χαμάμ έπαιζαν μουσικές και έλεγαν ιστορίες και παραμύθια, το "Αμάν Χαμάμ" έγινε "εικόνα" και επιθυμία, την οποία ομολόγησα στη Λουκία, τη Μαρία και τη Λάμια.Άρεσε σε όλες η ιδέα και ειδικώς η Λάμια μας αποκάλυψε τη δική της συγκίνηση για τα χαμάμ και τις εμπειρίες που είχε όταν παιδί πήγαινε με τη μητέρα της κάθε εβδομάδα σε χαμάμ.Όλες μαζί ψάξαμε τις μουσικές, τα παραμύθια και τα τραγούδια που ταιριάζουν σε αυτήν την παράσταση, αυτοσχεδιάσαμε μουσικά και αφηγηματικά, δημιουργήσαμε και φανταστήκαμε την ατμόσφαιρα μιας άλλης εποχής και ενός τόπου, για μας, μαγικού.

Γιατί τέχνη ειδικά την εποχή της κρίσης;

  Γιατί τώρα την έχουμε πιο πολύ ανάγκη.Γιατί η τέχνη αφυπνίζει, παρηγορεί, συντροφεύει, γεννά όνειρα, δίνει δύναμη,οξύνει το νου,μαλακώνει την καρδιά.Μακάρι να το εμπεδώσουμε καλύτερα αυτό και να προσφέρουμε περισσότερη τέχνη και στα παιδιά, στα σχολεία.Η τέχνη μεγαλώνει υγιή παιδιά, ελεύθερα πνεύματα,ανεξάρτητους και σκεπτόμενους ανθρώπους,ανθρώπους που αγαπούν τον "άλλον".
Φυσικά δεν μιλώ για την τέχνη που ξοδεύει αμέτρητα εκατομμύρια για να έχει υπόσταση.Αυτή η τέχνη ανήκει σε άλλες εποχές και άλλες κοινωνίες.
  Ευτυχώς η τέχνη δεν προϋποθέτει απαραίτητα χρήμα, όπως λάθος προσπαθούν να μας διδάξουν, προϋποθέτει ανθρώπους.Όταν τελειώσουν οι άνθρωποι πάνω στη γη, θα τελειώσει και η τέχνη.

sylvia-2-800Γιατί η αναβίωση μιας τόσο παλιάς τέχνης, όπως είναι η τέχνη της προφορικής αφήγησης, ζωντανεύει τόσο έντονα τα τελευταία χρόνια;

  Ειδικότερα η τέχνη της αφήγησης, την εποχή της κρίσης, έχει μεγαλύτερη αξία.Είναι μια τέχνη που απαιτεί τα λιγοστά για να "κοινωνηθεί", έναν χώρο ήσυχο και αυτιά που επιθυμούν ν΄ακούσουν.Λένε ότι η αφήγηση και τα παραμύθια έχουν θεραπευτική αξία, εμείς οι Έλληνες αυτή τη στιγμή χρειαζόμαστε θεραπεία άμεσα, είμαστε βαθιά πληγωμένοι.
Κι αν έχει θεραπευτική αξία ή όχι, δεν ξέρω αν θα το αποδείξει η επιστήμη, αλλά η δική μου προσωπική εμπειρία το έχει διαπιστώσει πολλές φορές.Μια "στιγμούλα" θα αναφέρω μόνο, από προσωπική μου εμπειρία σε διαπολιτισμικό δημοτικό σχολείο.Μόλις τέλειωσα να λέω το πρώτο παραμύθι, μέσα στην απόλυτη ησυχία, ένα κοριτσάκι είπε, απευθυνόμενο σε μένα: "κυρία, πριν, με πονούσε το αυτί μου, τώρα δεν με πονά".
  Ακόμη,μέσα από τις τόσες πολλές πληροφορίες που δεχόμαστε πια, χάνουμε την ιστορία και μέσα από τις τόσες πολλές εικόνες που βλέπουμε, χάνουμε την ικανότητα της ακοής, δεν ακούμε πλέον ο ένας τον άλλον.Και δυστυχώς αυτό το "δεν ακούω", δεν συγκεντρώνομαι, είναι συχνό φαινόμενο πλέον και στα παιδιά.
  Αυτό που συχνά βλέπω στα σχολεία, όταν λέω παραμύθια σε ομάδες παιδιών,είναι η έκπληξη των δασκάλων που τα παιδιά τους έμειναν τόσο ήσυχα και άκουγαν ιστορίες, πως παιδιά υπερκινητικά έμειναν προσηλωμένα.Αυτή όμως είναι η δύναμη της αφήγησης, της ουσιαστικής και άμεσης επικοινωνίας με τον άλλον.Μακάρι να την κατακτήσουμε και στις υπόλοιπες δράσεις της ζωής μας.
  Οι ιστορίες, είναι η μνήμη μας, αν τις χάσουμε, χάνουμε τον εαυτό μας.Η προφορική αφήγηση συντηρεί αυτήν την μνήμη, τη σχέση με τον εαυτό μας και τη σχέση μας με τους άλλους.Ανακαλύπτουμε μέσα από τις ιστορίες των λαών, τον κοινό ανθρώπινο πυρήνα, το συλλογικό ασυνείδητο.Όπως ο Σαίξπηρ,ο οποίος είχε, όπως φαίνεται από το έργο του, βαθιά γνώση της προφορικής παράδοσης των λαών, λέει σ' έναν στίχο του:"Υπάρχει μόνο μια ιστορία για όλες τις ανθρώπινες ζωές".
  Αυτήν την ιστορία μάλλον αναζητούμε και αφηγούμαστε όλοι,συχνά με άλλα λόγια, άλλους τρόπους, άλλες μορφές τέχνης...

Δημοσκόπηση

Είστε υπέρ ή κατά της κατάργησης του θρησκευτικού όρκου;

 

Ημερολόγιο Άρθρων

Μάιος 2017
Δε Τρ Τε Πε Πα Σα Κυ
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31 1 2 3 4
Δευτέρα, 22 Μαΐου 2017 - 21:36:35
 

Newsletter

ΑρχικήΆρθραΣυνεντεύξειςΣυνέντευξη με την αφηγήτρια παραμυθιών Σύλβια Βενιζελέα Top of Page