Independent

Πρόγραμμα Εκδηλώσεων

ΑρχικήΚινηματογράφοςCosmopolis ή αλλιώς: οι εσωκλεισμένοι της κρίσης

Cosmopolis ή αλλιώς: οι εσωκλεισμένοι της κρίσης

Cosmopolis-2-700Σκηνοθεσία David Cronenberg, 2012, Ηθοποιοί: Robert Pattinson, Mathieu Amalric, Jay Baruchel, Juliette Binoche, Sarah Gadon, Paul Giamatti

   Ο Eric (Robert Pattinson) νέος, ωραίος και πρόσφατος δισεκατομμυριούχος από χρηματιστηριακές συναλλαγές, ζει κατ' ουσίαν σε μια υπερσύγχρονη λιμουζίνα στην πόλη της Νέας Υόρκης στο κοντινό μέλλον. Εκεί περνά την συντριπτική πλειοψηφία των ωρών της μέρας του, εξόχως προγραμματισμένα. Εκεί κάνει τις αγοραπωλησίες μετοχών, εκεί τα τηλέφωνά του, εκεί κάνει έρωτα, εκεί ανακουφίζεται σε ειδικά δοχεία, εκεί ξεκουράζεται, εκεί εξετάζεται ενδελεχώς από τον προσωπικό του ιατρό, εκεί συζητά με τους συνεργάτες του. Η πολυτελής λιμουζίνα είναι εφοδιασμένη με όλα τα σύγχρονα εργαλεία δουλειάς και προστασίας για έναν επιχειρηματία του μέλλοντος αν και δεν καταφέρνει να κρατήσει εντελώς απέξω τον ενοχλητικό θόρυβο της πόλης.
   Ο πρωταγωνιστής εξέρχεται μονάχα για να μιλήσει για λίγο στην εν διαστάσει γυναίκα του και αυτό έπειτα από προσεκτική εξέταση των συνθηκών που επικρατούν εκτός του οχήματος από τους άντρες της ασφάλειάς του –που τον ακολουθούν πιστά– καθώς ταραχές ξεσπούν παντού.
   Τον Eric όμως δεν τον απασχολούν αυτά. Απόλυτα προσηλωμένος στο επαναλαμβανόμενο πρόγραμμά του έχει αποφασίσει μια συνάντηση στην άλλη άκρη της πόλης. Θέλει να κουρευτεί από τον παραδοσιακό μπαρμπέρη του πατέρα του που έχει να δει χρόνια και να επιστρέψει έτσι έστω και για λίγο στην παιδική του ηλικία. Δεν μπορεί συνεπώς να τον καλέσει στη λιμουζίνα του. Πρέπει να πάει εκεί. Για να ζήσει έστω για λίγο.
   Η ταινία του Cronenberg ενσαρκώνει με εξαιρετική επιτυχία την έννοια των εσωκλεισμένων που ήδη έχει αναπτυχθεί εδώ και χρόνια (βλ.G.Arrighi, E.Gargiuollo, A.Bonanno) και αναφέρεται σε εκείνους τους προνομιούχους που ακόμα και εν μέσω κρίσης ζουν περιχαρακωμένοι σε αστικούς θύλακες απολαμβάνοντας δικαιώματα και αγαθά εκμεταλλευόμενοι την παρασιτική τους θέση στο νεοκαπιταλιστικό σύστημα παραγωγής (καζινοκαπιταλισμός). Οι υπόλοιποι, οι αποκλεισμένοι, εκείνοι που απωθημένοι χωρικά και θεσμικά βρίσκονται στο περιθώριο βιώνοντας την κρίση που δεν προκάλεσαν, αποτελούν τον φόβο των πρώτων και την αιτία που ο πρωταγωνιστής της ταινίας παρουσιάζεται τόσο απόμακρος και είναι ψυχρός.
Cosmopolis-1-700Ο Cronenberg αλλά και ο Don DeLillo, που έγραψε το ομώνυμο βιβλίο, κάνουν μια σαφή δήλωση με τα έργα τους για την μελλοντική μεταβιομηχανική τεχνολογική κοινωνία. Η ευτυχία βρίσκεται στην κοινωνία του άλλου, στη συντροφικότητα, στην αλληλεγγύη, με άλλα λόγια στην αρμονική και ισόρροπη συνύπαρξη. Ο Eric το ξέρει, γι αυτό και διαισθάνεται την γρήγορη πτώση του που θα επέλθει ξεκινώντας με την ξαφνική απώλεια του συσσωρευμένου και άυλου υπερκέρδους του από μια λάθος επένδυση και καταλήγοντας με το μοιραίο «θείο» χέρι του Paul Giamatti, πρώην απολυμένου εργαζόμενό του.
Η σαγηνευτική μουσική του Howard Shore και των Metric (ιδιαίτερα: Rat Men, A Credible Threat) εγκλιματίζουν το αυτί του θεατή στην αργόσυρτη, σχεδόν ονειρική εικόνα του Peter Suschitzky που σε συνάφεια με το πνεύμα του έργου αποδίδει εξαιρετικά ένα κλειστοφοβικό και ψευδές σύμπαν.
   Τα μηνύματα του έργου πολυεπίπεδα όπως π.χ. η μνεία της τέχνης δια μέσου του Jackson Pollock και του Mark Rothko στους τίτλους ως αντίβαρο του κέρδους ή ως μέσον αυτού και ταυτόχρονα η χαοτική, δυναμική τεχνοτροπία του πρώτου ως αναφορά στο κοινωνικό χάος των ανεξέλεγκτων αγορών και η αφηρηματική ακινησία του δευτέρου ως νιχιλιστικό πεπρωμένο˙ ή π.χ. η προπαγάνδα της εξουσίας δια στόματος της Vija Kinsky (Samantha Jane Morton) συμβούλου του πρωταγωνιστή σε θέματα ιδεολογίας η οποία κατηγορεί τους διαδηλωτές ως αρνητές του μέλλοντος και της εξέλιξης η οποία είναι για αυτήν: «η βίαια διεκδίκηση των νέων αγορών και η αμείλικτη εξάλειψη των παλαιών βιομηχανιών»˙ πάντα όλα περιστρεφόμενα γύρω από το «φάντασμα του καπιταλισμού που πλανιέται πάνω από την πόλη», φράση που αναγράφεται σε μια ψηφιακή πινακίδα στο δρόμο καθώς η λιμουζίνα του Eric προσπαθεί να περάσει μέσα από ένα εξεγερμένο πλήθος και μια καταρρέουσα κοινωνία.

   Δεν γνωρίζω εάν το τελικό «κούρεμα» του Eric μπορεί να συσχετιστεί με το «κούρεμα» του ελληνικού χρέους ή με το «κούρεμα» των εισοδημάτων των μισθωτών και των συνταξιούχων, είμαι σίγουρος όμως ότι οι αλληγορίες του έργου θα βρουν ιδιαίτερη αποδοχή στους εδώ σινεφίλ.

Ν.Μιτζάλης_11.2.2013

Σχετικά με τον Αρθρογράφο

Νικόλας Μιτζάλης

Νικόλας Μιτζάλης

Ο Νικόλας Μιτζάλης είναι αρχιτέκτονας μηχανικός και διδάκτορας αρχιτεκτονικής του Ε.Μ.Π. Έχει κατα καιρούς υπάρξει διδάσκοντας σε πανεπιστήμια και ΤΕΙ και αρθρογραφεί τακτικά σε διάφορα έντυπα. Διατηρεί την μόνιμη στήλη "Επιλεγόμενα" στο διαδικτυακό περιοδικό www.greekarchitects.gr και έχει συγγράψει τρια βιβλία. Από τις πατρινές εκδόσεις Το Δόντι ...

Περισσότερα Άρθρα από τον ίδιο Αρθρογράφο

Προσθήκη νέου σχολίου


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση

Δημοσκόπηση

Ποιο από τα συναισθήματα κυριαρχεί στη ζωή σας τον τελευταίο καιρό;

 

Ημερολόγιο Άρθρων

Δεκέμβριος 2017
Δε Τρ Τε Πε Πα Σα Κυ
27 28 29 30 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31
Δευτέρα, 18 Δεκ. 2017 - 01:33:26
 

Newsletter

ΑρχικήΚινηματογράφοςCosmopolis ή αλλιώς: οι εσωκλεισμένοι της κρίσης Top of Page