Independent

Πρόγραμμα Εκδηλώσεων

ΑρχικήΚινηματογράφοςΤο χρώμα και το Ασπρόμαυρο στον κινηματογράφο

Το χρώμα και το Ασπρόμαυρο στον κινηματογράφο

xroma-10του Γιώργου Παυλίδη. Το σινεμά μπορεί να σκεφτεί και να αισθανθεί τον κόσμο με χρώμα ή χωρίς χρώμα. Αισθάνεται και εμφανίζει το δράμα της ιστορίας σε διάφορα χρώματα ή ακόμα με το πέρασμα από ένα χρώμα σε άλλο, με το πέρασμα από το ασπρόμαυρο στο έγχρωμο (και το αντίστροφο), μπορεί να δώσει σε κάθε εικόνα διαφορετική απόχρωση.

Φυσικά το ίδιο συμβαίνει και με το ασπρόμαυρο. Το σινεμά μπορεί να σκεφτεί και να δείξει τις σχέσεις των χαρακτήρων μέσα από τις σκιές και το φως.
Εδώ δεν μας ενδιαφέρει μια συμβολική των χρωμάτων (το κόκκινο δείχνει πάθος, το κίτρινο ή το πράσινο δείχνουν ζήλεια, το μπλε μπορεί να δείχνει ψυχρότητα κ.ο.κ.), αλλά το γεγονός ότι το σινεμά μπορεί να έχει χρώμα, να χρησιμοποιεί το χρώμα, να σκέφτεται ΣΕ χρώμα, να εμφανίζει νόημα και συναίσθημα με χρώμα.

- Το χρώμα

xroma 1

- Στο Matrix ο κόσμος όπου συγκρούονται ο Νίο και o Anderson έχει μια αρρωστημένη απόχρωση του πράσινου. Ο φτιαχτός κόσμος που ονειρεύονται οι άνθρωποι εμφανίζεται με ζωντανά και καθαρά χρώματα, αλλά οι αποχρώσεις που επικρατούν είναι εκείνες του πράσινου και του γαλάζιου, που μοιάζουν υπερβολικά αποστειρωμένες.

              xroma 2xroma 3

- Στο Cosmopolis, του Κρόνεμπεργκ, είναι το γαλάζιο χρώμα εκείνο που επικρατεί στον "προστατευμένο και αποστειρωμένο" κόσμο του πρωταγωνιστή, στο εσωτερικό της λιμουζίνας, και οι αποχρώσεις του σπασμένου πορτοκαλί επικρατούν όταν αποφασίζει να αφήσει τη λιμουζίνα του και να συναντήσει τον άνθρωπο που τον κυνηγά (στο τελευταίο μέρος της ταινίας). Το πέρασμα από τον ένα κόσμο στον άλλο δείχνεται με άμεσο τρόπο και ΜΕ το χρώμα, την ίδια στιγμή που η αφήγηση φτάνει σε αυτό το πέρασμα. Το χρώμα είναι αδιαχώριστο από την ιστορία.

xroma 4

- Στο Vertigo, του Χίτσκοκ, όταν ο Scottie ολοκληρώνει την μεταμόρφωση της Judy, εκείνη αποκαλύπτεται λουσμένη σε μια ομιχλώδη πράσινη απόχρωση, εμφανίζοντας άμεσα το νόημα της σκηνής, καθώς η εμμόνη του Scottie ικανοποιείται και η γυναίκα που αγάπησε επιστρέφει από τους νεκρούς σαν φάντασμα.

xroma 5

-Στο Three Colours: Blue, του Κισλόφσκι, το βαθύ ζεστό μπλε είναι το χρώμα της δύναμης των αναμνήσεων της Julie. Όταν αποφασίζει να συνεχίσει την μουσική σύνθεση που ο σύζυγός της άφησε ανολοκλήρωτη και να βοηθήσει την γυναίκα-ερωμένη που κουβαλά το παιδί του νεκρού πλέον άντρα της, το βαθύ μπλε χρώμα πλημμυρίζει την ταινία, καθώς το παρελθόν εμποτίζει ως δύναμη αγάπης το παρόν.

- Ασπρόμαυρο και έγχρωμο

Η συνύπαρξη ασπρόμαυρου και έγχρωμου σε μια ταινία μπορεί να είναι περισσότερο κλισέ -όπως το να βλέπουμε σε ασπρόμαυρο σκηνές που αφορούν το παρελθόν και σε έγχρωμο εκείνες που διαδραματίζονται στο παρόν- ή περισσότερο ασυνήθιστη.

          xroma 6xroma 7

- Ο Wim Wenders στα Φτερά του έρωτα χρησιμοποιεί το πέρασμα από το ασπρόμαυρο του πρώτου μέρους της ταινίας στο έγχρωμο του δεύτερου μέρους, όταν ο ήρωας κάνει το άλμα από τον κόσμο των αγγέλων προς τον κόσμο των θνητών.

xroma 8

- Στην ταινία From the life of the marionettes, o Bergman χρησιμοποιεί αντίστροφα αυτό το πέρασμα. Η ταινία ξεκινά σε έγχρωμο δείχνοντας μια σκηνή από το παρελθόν του ήρωα, συνεχίζει στο μεγαλύτερο μέρος της σε ασπρόμαυρο (το παρόν του ήρωα) και καταλήγει επιστρέφοντας στο έγχρωμο, όταν ο ήρωα έχει καταληφθεί από τον κόρο, έχει λυτρωθεί από το παρελθόν του, αλλά έχει χάσει κάθε επιθυμία για τη ζωή. Αυτή η ταυτόχρονη λύτρωση και εγκατάλειψη είναι το φωτεινό σπασμένο έγχρωμο στην τελευταία σκηνή της ταινίας.

xroma 9

- Στο Europa, ο Lars von Trier χρησιμοποιεί ταυτόχρονα ασπρόμαυρο και έγχρωμο στις ίδιες εικόνες. Καθώς ο ήρωας υπνωτίζεται στην αρχή της ταινίας και παρακολουθούμε το ταξίδι στο παρελθόν του, έγχρωμα θραύσματα των αναμνήσεών του εμφανίζονται μέσα στο ασπρόμαυρο σε καθοριστικές στιγμές, μεγεθύνοντας εκφραστικά τα πάθη και τις έμμονες του.

- Το ασπρόμαυρο

Το σινεμά μπορεί να σκέφτεται, να αισθάνεται και να εκφράζεται εξίσου βαθεια σε ασπρόμαυρο.

xroma 10

- Στην αριστουργηματική εναρκτήρια σκηνή της ταινίας Experiment in terror, του Blake Edwards, η ταινία νιώθει τη σχέση ανάμεσα στον άντρα-εκβιαστή και την γυναίκα-θυμα εκβιασμού εμφανίζοντας βυθισμένη στο απόλυτο σκοτάδι την μορφή του άντρα (την ίδια στιγμή που ακούμε μόνο τη φωνή του) και κρατώντας φωτισμένη και περικυκλωμένη από σκοτάδι την τρομαγμένη μορφή της γυναίκας.

                xroma 11 xroma 12

- Στη Σιωπή, του Ingmar Bergman, τα πρόσωπα των δύο αδελφών βυθίζονται όλο και περισσότερο στο σκοτάδι, καθώς η σχέση απέχθειας και μίσους φτάνει στα άκρα. Τα δύο πρόσωπα επιπλέουν μέσα σε μια απουσία φωτός, κινδυνεύοντας ανά πάσα στιγμή να χαθούν στη σιωπή.

xroma 13

- Στην τελευταία σκηνή στον Λόγο, του Karl Dreyer, το διαυγές φως γίνεται φορέας ολόκληρου του νοήματος της σκηνής. Η έντασή του έχει αυξηθεί παράξενα, αλλά και προαναγγέλλει κάτι ελπιδοφόρο (την ανάσταση της ηρωίδας που κείτεται νεκρή στο φέρετρο). Δε θυμίζει απλώς ένα φυσικό φως. Έχει αποκτήσει μια ιδιαίτερη υφή και όψη που καθιστά την παρουσία του φωτός πρωταγωνιστική με τρόπο που δεν ανακοινώνεται σε εμάς λεκτικά (μέσα από κάποιους διαλόγους της ταινίας) αλλά μόνο οπτικά.

Οι ταινίες αυτές -που δεν είναι οι μόνες φυσικά, αλλά αποτελούν απλώς ένα ελάχιστο δείγμα- ΔΕΝ ΘΑ ΗΤΑΝ ΙΔΙΕΣ χωρίς αυτά τα χρώματα, αυτό το φως, αυτή τη σχέση ασπρόμαυρου και έγχρωμου.

Την επόμενη φορά: H Εστίαση στον Κινηματογράφο

Σχετικά με τον Αρθρογράφο

Γιώργος Παυλίδης

Γιώργος Παυλίδης

O Γιώργος Παυλίδης γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη. Σπούδασε πρώτα μηχανολογία, έπειτα ακολούθησαν σπουδές Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής και μεταπτυχιακό στην Φιλοσοφία και την Αισθητική του Κινηματογράφου. Τέλος, έκανε ένα πέρασμα από την κινηματογραφική σχολή του Lodz, στην Πολωνία, όπου παρακολούθησε εργαστήρια σκηνοθεσίας, φωτογραφίας και animation. Έχ...

Περισσότερα Άρθρα από τον ίδιο Αρθρογράφο

Προσθήκη νέου σχολίου


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση

Δημοσκόπηση

Πρέπει να επιτραπούν τα ιδιωτικά Πανεπιστήμια;

 

Ημερολόγιο Άρθρων

Σεπτέμβριος 2017
Δε Τρ Τε Πε Πα Σα Κυ
28 29 30 31 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 1
Σάββατο, 23 Σεπ. 2017 - 22:17:30
 

Newsletter

ΑρχικήΚινηματογράφοςΤο χρώμα και το Ασπρόμαυρο στον κινηματογράφο Top of Page